การแก้ปัญหานอนไม่หลับ โดยทั่วไป ถ้าไม่หนักหนาสาหัสมากก็จะไม่ไปหาหมอ อาจจะทนๆ เอา ถ้าไม่หลับหลายๆ คืนเข้าเดี๋ยวก็คงหลับไปได้เอง แต่เมื่ออาการหนักขึ้น นอนก็หลับไม่สนิท ตื่นเช้ามาก็งัวเงียง่วงโงก ทำงานไม่ได้ประสิทธิภาพ สมองมันเบลอไปหมด ในที่สุดก็คงต้องวิ่งไปหาหมอให้ช่วยจนได้ ซึ่งการรักษาของหมอส่วนใหญ่ก็คงไม่พ้นการจ่ายยานอนหลับมาให้คนไข้กิน พร้อมกับกำชับมาด้วยความหวังดีว่า "อย่ากินบ่อยนะ ไม่จำเป็นอย่ากิน เดี๋ยวติด"

แต่ลำพังความหวังดีที่ว่าไม่ได้ช่วยอะไรคนป่วยสักเท่าไหร่ เพราะส่วนใหญ่ก็จะนอนไม่หลับกันต่อไปถ้าไม่ได้กินยา วันไหนกินก็หลับ วันไหนไม่กินยาก็ไม่หลับ สรุปแล้วในที่สุดก็ติดยานอนหลับกันทุกคน ซ้ำร้าย ติดยานอนหลับไปนานๆ ในที่สุดก็ดื้อยา กินยามากขึ้นก็ยังนอนไม่หลับ กลับไปหาหมอถามว่า "ทำยังไงดีล่ะหมอ" หมอบางคนก็เกาหัวแกรกๆ ตอบว่า ไม่ทราบเหมือนกัน หมอเองก็กินยานอนหลับเหมือนกัน อ้าว...เป็นงั้นไป

ครับ จากประสบการณ์การรักษาคนไข้ของผม ส่วนใหญ่คนไข้ที่มาหาก็มักจะเป็นเช่นที่กล่าวมา ถ้าหากว่าใครพึ่งยานอนหลับมาก่อน จะยิ่งเป็นการพาตัวเองเข้าสู่วงจรการนอนไม่หลับที่ยิ่งทำให้รักษายากยิ่งขึ้นไปเรื่อยๆ เมื่อเทียบกับคนที่ยังไม่เคยกินยานอนหลับแล้วหันมาใช้วิธีทางธรรมชาติบำบัด

ตามธรรมชาติของคนเรา การนอนหลับจะขึ้นอยู่กับความสมดุลของฮอร์โมนเมลาโทนินและเซราโทนินที่ขึ้นลงสลับสับเปลี่ยนกันอย่างสมดุล แต่กับคนที่นอนไม่หลับ สมดุลดังกล่าวผิดเพี้ยนไปจนหมดทำให้การนอนหลับไม่ลึกพอ ร่างกายจึงไม่ได้พักผ่อนและอ่อนเพลีย

การแก้ไขอาการนอนไม่หลับทางธรรมชาติบำบัดจึงเน้นไปที่การปรับสมดุลฮอร์โมนทั้งสองตัว และเมื่อแก้สมดุลฮอร์โมนทั้งสองได้แล้ว อาการนอนหลับก็จะกลับไปเป็นปกติ ในขณะเดียวกันก็จะไม่มีอาการติดการรักษา ซึ่งก็มีวิธีเหล่านี้การที่หลากหลายให้เลือกใช้ดังต่อไปนี้

1. การแก้ไขด้วยการสั่งจิตใต้สำนึก ซึ่งอาศัยเวลาหัดเพียงเล็กน้อยก็สามารถทำเองได้ทุกคน พบว่าการสั่งจิตใต้สำนึกเป็นการระเหิดเอาความเครียดระดับลึกในจิตใจออกไป ทำให้เวลานอนหลับของเราไม่มีความฝันตกค้างมาคอยกวนใจให้นอนไม่หลับ

2. การฝึกสมาธิ การฝึกหายใจเข้าออกยาวๆ หลายๆ ครั้งก่อนนอน มีการศึกษาเปรียบเทียบโดยการตรวจวัดระดับเมลาโทนินก่อนและหลังการฝึกหายใจ พบว่า หลังจากหายใจเข้าออกยาวๆ แล้วพบว่าในเลือดเราจะมีระดับเมลาโทนินสูงขึ้น ทำให้เราง่วงนอน (และนั่นอาจเป็นสาเหตุให้คนหัดสมาธิมือใหม่ง่วงนอนง่าย) เมื่อเราเอาความรู้ตรงนี้มาฝึกการหายใจก่อนนอน พบว่าทำให้หลายๆ คนนอนหลับได้ลึกและดีขึ้น

3. การกินอาหารบางประเภทที่มีสารอาหารที่ร่างกายสามารถนำไปสังเคราะห์เป็นเมลาโทนินได้ จะช่วยให้ร่างกายมีสารเมลาโทนินมากขึ้น การนอนก็จะดีขึ้นตามไปด้วย อาหารเหล่านี้ได้แก่ ผลไม้ประเภทกล้วยเป็นต้น

4. การกดจุดและฝังเข็ม พบว่า มีจุดฝังเข็มหลายๆ จุดที่ช่วยปรับสมดุลฮอร์โมนการนอนหลับได้ ถ้าเริ่มแรกอาจใช้เข็มปักกระตุ้นจุด แต่เมื่อรักษาจนเริ่มเข้าที่แล้ว เราอาจจะเปลี่ยนมาเป็นการกดจุดด้วยตนเองเพื่อช่วยให้นอนหลับได้ดีขึ้นก็เป็นการดูแลตนเองได้อีกด้วย

5. การใช้สารสกัดเมลาโทนิน กินก่อนนอนประมาณ 1 ชั่วโมง พบว่าสารสกัดเมลาโทนินมีคุณสมบัติช่วยให้นอนหลับได้ดีขึ้นได้

6. การใช้วิตามินบำบัด พบคนที่มีปัญหาการนอนไม่หลับส่วนหนึ่งมาจากความเครียด โดยเฉพาะนักบริหารหลายคนที่ต้องใช้สมองคิดเรื่องธุรกิจค่อนข้างหนัก ทำให้สมองใช้วิตามินบีจนพร่อง และภาวะพร่องวิตามินบีเองก็เป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดอาการนอนไม่หลับ การใช้วิตามินบีเสริม พบว่าช่วยให้ผู้ป่วยนอนไม่หลับในกลุ่มนี้อาการดีขึ้นได้

7. ในคนที่สูงอายุขึ้นมากๆ พบว่าสมองส่วนที่สร้างเมลาโทนินหรือต่อมไพเนียลจะทำงานได้แย่ลง การซ่อมเสริมเซลล์ต่อมไพเนียลก็เป็นวิธีหนึ่งที่ช่วยให้สมดุลการนอนหลับดีขึ้นได้ ในกรณีนี้ การใช้เซลล์บำบัดมาช่วยก็พบว่าแก้ปัญหาการนอนไม่หลับในคนสูงอายุได้

8. การแพทย์แผนไทยพบว่าสมุนไพรชุมเห็ดไทยมีคุณสมบัติช่วยให้นอนหลับได้ดีขึ้น เดี๋ยวนี้มีการผลิตออกมาเป็นชาชงดื่ม พบว่าหลายๆ คนที่มีปัญหานอนไม่หลับ ลองใช้แล้วก็ติดใจครับ

9. ในทางการแพทย์แผนจีน สมดุลอีกอันหนึ่งที่มักจะเสียไปแล้วทำให้นอนไม่หลับก็คือสมดุลหยินหยาง บางคนธาตุหยางมากไปก็ร้อนรุ่มนอนไม่หลับ บางคนธาตุหยางหรือหยินพร่อง ก็อ่อนแรงนอนหลับไม่สนิท แถมตื่นง่าย ในกรณีเช่นนี้การฝังเข็มปรับธาตุ การใช้สมุนไพรปรับธาตุก็พบว่าช่วยแก้ปัญหาได้ดี

จะเห็นได้ว่าวิธีการรักษาอาการนอนไม่หลับแบบธรรมชาติบำบัดนั้นมีได้มากมายหลายวิธี เหลือเกิน แต่จะเลือกใช้วิธีไหนให้เหมาะกับคนไหนนั้นก็เท่านั้นเองครับ

หนังสือแนะนำ - หลับไม่ดี มีทางแก้ - นอนไม่หลับ - บำบัดอาการปวดศีรษะ และไมเกรน