นั่นเป็นวาระท้ายๆที่ผมมีโอกาสเข้าไปเยี่ยมเธอ ก่อนการเสียชีวิตของคุณหมอเพ็ญนภาประมาณ 2 สัปดาห์ ผมรู้ในวาระของเธอว่าคงมีอีกไม่นานและดูเหมือนเธอก็รู้อยู่เหมือนกัน แต่เมื่อการฝังเข็มช่วยให้เธอสบายท้องขึ้น ดวงตาก็ดูมีประกายขึ้นมาอีกครั้งหนึ่ง

เธอพยักหน้า "ไม่มีอะไรเป็นห่วงแล้ว ครอบครัวพี่น้องก็ไม่ต้องห่วง ห่วงอยู่บ้างก็มูลนิธิพัฒนาแพทย์แผนไทย เกรงจะไม่มีผู้ดูแลต่อ"

ครับ พญ.เพ็ญนภา ทรัพย์เจริญ เธอคือผู้ประกาศศักดิ์ศรีของแพทย์แผนไทย เริ่มตั้งแต่ชื่อซึ่งเธอตั้งขึ้นมาให้เป็นเกียรติแก่ภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาของบรรพบุรุษไทยหลังจากได้รับการพัฒนาแล้ว มิใช่ใช้ชื่อเดิมๆที่ถูกเรียกว่า หมอแผนโบราณ หรือที่เคยถึงกับถูกจับรวมไว้ให้เป็น หมอเถื่อน ตามที่กฎหมายเก่าๆพยายามโยนใส่ใครก็ตามที่รักษาความเจ็บป่วยของผู้คนโดยมิได้เป็นไปตามครรลองของการใช้ยาตะพึดตะพือไปอย่าง การแพทย์แผนตะวันตก ที่เรียกตนเองอย่างเก๋ว่า แผนปัจจุบัน

ก็ด้วยแพทย์หญิงคนนี้มิใช่หรือ ที่หาญกล้าก่อตั้งสถาบันการแพทย์แผนไทยขึ้นกลางกระทรวงสาธารณสุขให้ใครๆต้องยอมรับ และปลุกกระทรวงสาธารณสุขซึ่งแต่ไหนแต่ไรมา แม้จะมีหน้าที่ดูแลทุกข์สุขของประชาชนทางด้านสุขภาพ แต่ก็เปรียบเสมือนหอคอยงาช้างที่ประชาชนเดินดินไม่มีโอกาสเข้าถึง เพราะในสายตาของประชาชนทั่วไปแล้ว คุณหมอทั้งหลายก็เหมือนเจ้าเหมือนนายแถมถือกฎหมายในมืออยู่ด้วย ให้กระทรวงนี้กลายสภาพมาเป็นกระทรวงด้านสุขภาพของประชาชนที่ใครๆก็เข้านอกออกในได้

คุณหมอเพ็ญนภาจัด งานสมุนไพรและการแพทย์แผนไทยแห่งชาติ ขึ้นในกระทรวงสาธารณสุข อาจเรียกได้ว่าเป็นงานแฟร์งานแรกๆที่ดึงให้ทุกภาคส่วนได้มาพบกัน ผมจำได้ว่าปีแรกที่เธอจัด เป็นเรื่องใหม่มากสำหรับวงการสุขภาพ โทรทัศน์ทุกช่อง หนังสือพิมพ์ทุกฉบับทำข่าวงานนี้ซ้ำแล้วซ้ำเล่า เพราะมันเป็นการเปิดศักราชของการแพทย์ส่วนที่ไม่เกี่ยวกับการใช้ยาแผนปัจจุบัน ซึ่งกาลเวลาพิสูจน์ว่า ยามิใช่คำตอบเดียวที่พึงเป็นไปของสุขภาพ ที่ผ่านมาก่อนหน้านั้นองค์กรสุขภาพด้านอื่นเช่น สหพันธ์มังสวิรัติแห่งประเทศไทย ชมรมอยู่ร้อยปี ชีวีเป็นสุข และองค์กรพันธมิตรสุขภาพอื่นๆอาจเคยจัดมหกรรมสุขภาพที่สอนแสดงวิธีรักษาสุขภาพแบบไม่ใช้ยามาหลายครั้ง แต่ถ้าว่าด้วยเรื่องของสมุนไพรและการแพทย์แผนไทยแล้วยังไม่เคยมีใครนำเสนอต่อสังคมไทยได้ทั่วด้านเช่นนี้มาก่อน

งานสมุนไพรแห่งชาติฯเช่นที่เธอจัด ถือได้ว่าเป็น หลักไมล์ ของการปักหลักการแพทย์แผนไทยขึ้นในบ้านในเมือง สมุนไพรที่เคยถูกมองข้ามว่าไร้ค่า ยังไม่ได้รับการพิสูจน์ อาจมีสารพิษ ก่อผลข้างเคียงกับผู้บริโภค ผลิตภัณฑ์สมุนไพรถูกมองว่าต่ำต้อย ด้อยราคา ได้มีโอกาสแสดงทั้งทางการวิจัยด้านวิชาการ การใช้ทางคลินิก การบรรจุภัณฑ์ขึ้นมาพร้อมใช้ให้ผู้บริโภคได้พิสูจน์กัน และแข่งขันกันอย่างหลากหลาย

การนวดแผนไทยไม่ว่าจะเป็นสำนักไหน ราชสำนักหรือเชลยศักดิ์ วัดโพธิ์หรือหาดพัทยา ได้มาออกร้านในงานเดียวกัน พร้อมๆไปกับการอบรมองค์ความรู้และเทคนิคการนวดให้เป็นมาตรฐานมากยิ่งขึ้นภายในงานอย่างนี้

นอกจากหมอแผนไทยสำนักต่างๆได้มาตรวจวินิจฉัยโรคในงานแล้ว ความรู้การแพทย์ทางเลือกสาขาต่างๆ ความรู้การล้างพิษ อายุรเวท การแพทย์แผนจีน ฤาษีดัดตน โยคะ ชี่กง พลังจักระประเภทต่างๆก็มารวมตัวกันที่งานนี้

ผู้คนนับแสนเดินเบียดเสียดในงานสมุนไพรแห่งชาติฯ มิใช่เพียงครั้งเดียว ยังมีการจัดตามมาอีกหลายปีต่อมาซึ่งได้รับความนิยมจากผู้คนทั่วทุกชั้นชน พ้นจากงานเช่นนี้เองการแพทย์แผนไทยได้แพร่กระจายไปสู่ความนิยมของผู้คนชาวไทย รวมถึงแพทย์โรงพยาบาลจังหวัดและอำเภอต่างๆ ก็พอจะมองเห็นทางออกของการเพิ่มโอกาสแห่งการรักษาโรคแก่ผู้คนโดยลดการใช้จ่ายค่ายาให้ลดน้อยลง

พร้อมกับการพัฒนาสมุนไพร การนวดไทยได้พัฒนาตัวจากสำนักครูผู้สอนเพียงไม่กี่ท่าน ให้กลายเป็นเรื่องระดับประชาชน การอบรมครั้งแล้วครั้งเล่าทั้งของสถาบันฯเองและอีกหลายหน่วยงาน ทำให้การนวดไทยได้พัฒนาทั้งความรู้และเทคนิควิธีการ พร้อมกับการเลือกรับปรับใช้องค์ความรู้ด้านสปาจากประเทศตะวันตกด้วย ประเทศไทยกลายเป็นศูนย์กลางของบริการสุขภาพแบบสปาที่เฟื่องฟูที่สุดในโลกก็ว่าได้ ลูกศิษย์ของคุณหมอเพ็ญนภามีอีกจำนวนมากที่สามารถไปเปิดกิจการ หรือไปให้บริการในต่างประเทศ ตั้งเนื้อตั้งตัวและประกาศศักดิ์ศรีของภูมิปัญญาไทยไปพร้อมๆกัน

เราสวดมนต์ไปพร้อมๆกัน จนจบดุริยมนตรา 17x4 แผ่นนั้นด้วยเวลา 1 ชั่วโมงเศษ คุณหมอหลับตาเข้าสมาธิด้วยความสงบ ผมลาจากเธอออกมาเงียบๆ ขอจงพักผ่อนต่อไปเถอด เธอแบกรับมามากแล้วตลอดชั่วชีวิตของเธอเพื่อการแพทย์แผนไทย การแพทย์ที่กอปรด้วยความเอาใจใส่ มิตรภาพ และความห่วงหาอาทรระหว่างผู้คนร่วมสังคม ที่หามิได้อีกแล้วในระบบการแพทย์แผนตะวันตกที่ตกอยู่ในวังวนของการใช้เงินตรามาเป็นเกณฑ์

แพทย์หญิงเพ็ญนภา ทรัพย์เจริญ แพทย์ไทยอีกท่านหนึ่งที่สังคมไทยพึงจดจำ

ดังนั้นเมื่อว่าไปแล้วการสวดมนต์จึงเสมือนกระทำพลังอำนาจให้แก่กายทิพย์ในระดับ causal body เป็นส่วนหนึ่งของหนทางการเกิดปัญญา